తెలంగాణ విమోచన దినోత్సవం ఎందుకు జరుపు కుంటారు..?

👉తెలంగాణ విమోచన దినోత్సవం ఎందుకు జరుపు కుంటారు..?

ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 17 వ తేదీని తెలంగాణ విమోచన దినోత్సవంగా (లేదా హైదరాబాద్ విమోచన దినంగా) జరుపుకుంటారు. 1948 సెప్టెంబర్ 17న నిజాం నవాబు నిరంకుశ పాలన నుండి, రజాకార్ల అణచివేత నుండి హైదరాబాద్ సంస్థానం విముక్తి పొంది, భారత యూనియన్‌లో విలీనమైన జ్ఞాపకార్థం ఈ వేడుకను నిర్వహిస్తారు.

ఈ దినోత్సవ వెనుక ఉన్న చారిత్రక నేపథ్యం, ప్రాముఖ్యత మరియు కారణాలు పూర్తి వివరంగా క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి:

1. చారిత్రక నేపథ్యం (1947 ఆగస్టు 15 నాటి పరిస్థితి)

• భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం: 1947 ఆగస్టు 15న బ్రిటిష్ వారి పాలన అంతమై దేశమంతా స్వాతంత్ర్య వేడుకలు జరుపుకుంది.
• నిజాం స్వతంత్ర ప్రకటన: కానీ, దేశానికి మధ్యలో ఉన్న అతిపెద్ద రాచరిక సంస్థానమైన హైదరాబాద్‌ను ఏడవ నిజాం నవాబు మీర్ ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్ పరిపాలిస్తుండేవాడు. ఆయన భారతదేశంలో గాని, పాకిస్తాన్‌లో గాని కలవకుండా.. హైదరాబాద్‌ను ఒక స్వతంత్ర దేశంగా ఉంచుతానని ప్రకటించుకున్నాడు.

2. నిజాం పాలన - రజాకార్ల అరాచకాలు

హైదరాబాద్ సంస్థానంలో (నాటి తెలంగాణ, మరాఠ్వాడా, కర్ణాటక కొన్ని ప్రాంతాలతో కూడినది) ప్రజలు తీవ్రమైన వెట్టిచాకిరి, రాచరిక అణచివేతను ఎదుర్కొన్నారు.

• రజాకార్ల దాడులు: నిజాంకు మద్దతుగా కాశీం రజ్వీ నేతృత్వంలోని రజాకార్లు అనే పారామిలిటరీ మూకలు గ్రామాల్ని దోచుకోవడం, ప్రజలను హింసించడం, మహిళలపై అఘాయిత్యాలకు పాల్పడడం లాంటి దారుణమైన అరాచకాలు సృష్టించాయి.
• ప్రజా తిరుగుబాటు: నిజాం నిరంకుశ విధానాలను, రజాకార్ల రాక్షసకాండను ఎదిరిస్తూ తెలంగాణ వ్యాప్తంగా ప్రజలు, కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆధ్వర్యంలో 'తెలంగాణ సాయుధ పోరాటం' (1946-1951) ప్రారంభమైంది. అలాగే స్టేట్ కాంగ్రెస్, ఆర్య సమాజ్ వంటి సంస్థలు కూడా ప్రజాస్వామిక పాలన కోసం, భారత్‌లో విలీనం కోసం ఉద్యమాలు చేశాయి.

3. ఆపరేషన్ పోలో (పోలీస్ చర్య)

భారతదేశ సరిహద్దుల మధ్య ఒక స్వతంత్ర, రజాకార్లు అల్లకల్లోలం సృష్టిస్తున్న సంస్థానం ఉండడం దేశ భద్రతకు ముప్పుగా భావించిన నాటి కేంద్ర హోంమంత్రి సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ కఠిన నిర్ణయం తీసుకున్నారు.

• సైనిక చర్య: 1948 సెప్టెంబర్ 13న భారత సైన్యం 'ఆపరేషన్ పోలో' (Operation Polo) పేరుతో హైదరాబాద్‌ సంస్థానంపై సైనిక చర్యను (Police Action) ప్రారంభించింది.
• నిజాం లొంగుబాటు: కేవలం ఐదు రోజుల్లోనే భారత సైన్యం రజాకార్లను, నిజాం సైన్యాన్ని ఓడించింది. పరిస్థితి చేయిజారిపోవడంతో 1948 సెప్టెంబర్ 17న నిజాం నవాబు తన లొంగుబాటును ప్రకటించి, భారత్‌లో హైదరాబాద్‌ సంస్థానాన్ని విలీనం చేస్తున్నట్లు అంగీకరించాడు.

4. ప్రాముఖ్యత

సెప్టెంబర్ 17, 1948 నాటి ఈ చారిత్రక పరిణామం వల్లే తెలంగాణ ప్రాంత ప్రజలకు నిజాం రాచరికపు బానిస బతుకుల నుండి, రజాకార్ల హింస నుండి పూర్తిగా విముక్తి లభించింది. రాచరిక వ్యవస్థ అంతమై ప్రజలు ప్రజాస్వామిక వ్యవస్థలోకి అడుగుపెట్టారు. అందుకే ఈ రోజును తెలంగాణ చరిత్రలో అత్యంత కీలకమైన మైలురాయిగా భావించి ఏటా తెలంగాణ విమోచన దినోత్సవంగా ఘనంగా జరుపుకుంటారు.